• Home
  • EU
  • Familieleden met een andere nationaliteit

Familieleden met een andere nationaliteit

U bent familielid van een EU/EER-burger of Zwitser en u wilt in Nederland samenwonen met uw familielid. U hebt zelf niet een EU/EER- of Zwitserse nationaliteit. Familieleden van EU/EER-burgers of Zwitsers vallen ook onder het EU-recht. U hebt wel een verblijfsdocument nodig om dit aan te tonen. U vraagt hiervoor een toetsing aan het EU-gemeenschapsrecht aan.

Nederlanders en het EU-recht

Heeft het familielid bij wie u gaat wonen de Nederlandse nationaliteit? In principe geldt het EU-recht dan niet. U leest hier in welke situaties het EU-recht wel geldt voor Nederlanders. Wilt u verblijven bij een Nederlander voor wie het EU-recht niet geldt? Kijk onder Familie voor de voorwaarden en procedure.

Voorwaarden

Bij uw aanvraag kiest u een verblijfscategorie. Per categorie gelden verschillende voorwaarden:

U bent echtgenoot/geregistreerd partner of ongehuwd partner

  • U bent de echtgenoot/geregistreerd partner of ongehuwd partner van een EU/EER-onderdaan of Zwitser.
    Bent u ongehuwd partners? Dan geldt ook het volgende: U hebt minimaal 6 maanden achter elkaar samengewoond. Of u hebt samen een kind.
  • U hebt een geldig paspoort of ander reisdocument.
  • U vormt geen gevaar voor de openbare orde.

Uw echtgenoot, geregistreerd- of ongehuwd partner heeft:

  • Heeft de nationaliteit van een EU/EER-lidstaat of Zwitserland.
  • Heeft rechtmatig verblijf in Nederland (een verklaring van inschrijving of een geldig verblijfsdocument).
  • Verricht reële en daadwerkelijke arbeid of heeft voldoende middelen van bestaan om u te kunnen onderhouden.

U bent kind of kleinkind jonger dan 21 jaar

  • U bent het kind of kleinkind van een EU/EER-onderdaan of Zwitser, of het kind of kleinkind van de echtgenoot/geregistreerd partner van een EU/EER-onderdaan of Zwitser.
  • U hebt een geldig paspoort of ander reisdocument. Een kind mag bijgeschreven staan in het paspoort van één van de ouders.
  • U vormt geen gevaar voor de openbare orde.

De EU/EER-onderdaan of Zwitser bij wie u gaat verblijven:

  • Heeft de nationaliteit van een EU/EER-lidstaat of Zwitserland.
  • Heeft rechtmatig verblijf in Nederland (een verklaring van inschrijving of een geldig verblijfsdocument).
  • Verricht reële en daadwerkelijke arbeid of heeft voldoende middelen van bestaan om u te kunnen onderhouden.

Bent u de ongehuwd partner van een EU/EER-onderdaan of Zwitser? En wil uw kind of kleinkind bij u wonen? Dit kan alleen als uw kind of kleinkind jonger is dan 18 jaar. Er gelden daarnaast extra voorwaarden. Neem hiervoor contact op met de IND.

U bent grootouder, ouder, kind of kleinkind ouder dan 21 jaar

  • U bent een grootouder, ouder, kind of kleinkind ouder dan 21 jaar van een EU/EER-onderdaan of Zwitser, óf u bent een grootouder, ouder, kind vanaf 21 jaar oud of kleinkind van de echtgenoot/geregistreerd partner van een EU/EER-onderdaan of Zwitser.
  • U bent financieel afhankelijk van uw familielid. U kreeg in het land van herkomst of eerder verblijf regelmatig (bijvoorbeeld elke maand) geld van uw familielid. Uw familielid gaf u dit geld al minimaal 12 maanden. Alleen met dit geld kon u uw basisbehoeften (bijvoorbeeld huur, eten en drinken) betalen.
  • U vormt geen gevaar voor de openbare orde.
  • U hebt een geldig reisdocument (bijvoorbeeld paspoort).

De EU/EER-onderdaan of Zwitser bij wie u gaat verblijven:

  • Heeft de nationaliteit van een EU/EER-lidstaat of Zwitserland.
  • Heeft rechtmatig verblijf in Nederland (een verklaring van inschrijving of een geldig verblijfsdocument).
  • Verricht reële en daadwerkelijke arbeid of heeft voldoende middelen van bestaan om u te kunnen onderhouden.

U bent een ander familielid dan hierboven genoemd

  • U bent een familielid van een EU/EER-onderdaan of Zwitser, anders dan een grootouder, ouder, kind of kleinkind. Bijvoorbeeld een oom of tante, of een neef of nicht.
  • U komt naar Nederland om 1 van de volgende redenen:
    • u woonde in het land van herkomst of eerder verblijf bij uw familielid.
    • u bent financieel afhankelijk van uw familielid. U kreeg in het land van herkomst of eerder verblijfregelmatig (bijvoorbeeld elke maand) geld  van uw familielid. Uw familielid gaf u dit geld al minimaal 12 maanden. Alleen met dit geld kon u uw basisbehoeften (bijvoorbeeld huur, eten en drinken) betalen.
    • u hebt door ernstige gezondheidsredenen persoonlijke verzorging nodig van uw familielid. Hij is de enige persoon die deze verzorging kan geven.
  • U hebt een geldig paspoort of ander reisdocument. Een kind mag bijgeschreven staan in het paspoort van één van de ouders.
  • U vormt geen gevaar voor de openbare orde.

De EU/EER-onderdaan of Zwitser bij wie u gaat verblijven:

  • Heeft de nationaliteit van een EU/EER-lidstaat of Zwitserland.
  • Heeft rechtmatig verblijf in Nederland (een verklaring van inschrijving of een geldig verblijfsdocument).
  • Verricht reële en daadwerkelijke arbeid of heeft voldoende middelen van bestaan om u te kunnen onderhouden.

Kosten

Deze aanvraag kost € 58.

Voor minderjarigen kost deze aanvraag € 31.

Checklist documenten

In het aanvraagformulier staat welke documenten u bij de aanvraag moet inleveren.

 

Stappen in het aanvraagproces

1. Inreis in Nederland: Faciliterend visum of vrije termijn

Faciliterend visum
Als u een visumplichtige nationaliteit hebt, moet u eerst een visum aanvragen om Nederland in te kunnen reizen. Dit heet een faciliterend visum. Dit is gratis en wordt afgegeven als een Schengenvisum (type C).

U vraagt het visum aan bij de Nederlandse vertegenwoordiging in het land waar u woont. Bij deze aanvraag geeft u aan dat u in Nederland wilt gaan wonen bij een familielid dat een EU/EER- of Zwitserse nationaliteit heeft. U toont daarbij aan dat u een familielid bent van een EU/EER-onderdaan of Zwitser. Dit kan bijvoorbeeld met een huwelijksakte of geboorteakte.

Voor meer informatie over het faciliterend visum en de aanvraag hiervan neemt u contact op met de Nederlandse vertegenwoordiging.

Vrije termijn
Als u niet een visumplichtige nationaliteit hebt, kunt u Nederland inreizen in uw vrije termijn. U heeft de volgende bewijsstukken nodig om Nederland in te kunnen reizen:

  • Een geldig paspoort of ander reisdocument. Een kind mag  bijgeschreven staan in het paspoort van één van de ouders.
  • Documenten die aantonen dat u een familielid bent van een EU/EER-onderdaan of Zwitser. Dit kan bijvoorbeeld met een huwelijksakte of geboorteakte.

2. Indienen aanvraag toetsing EU-Gemeenschapsrecht

U kunt tijdelijk geen aanvraag indienen bij een IND-loket. U mag volgens de wet gewoon in Nederland verblijven, als u aan de voorwaarden voldoet. Ook zonder verblijfsaantekening in uw paspoort. Het is daarom op dit moment niet nodig om de aanvraag te doen. Wordt u gevraagd om uw recht op verblijf te bewijzen? Als u de situatie uitlegt, dan gaan de Koninklijke Marechaussee en politie hier soepel mee om.

Soms kan het in de praktijk lastig zijn dat u geen verblijfsaantekening hebt. Wilt u om die reden toch liever een aanvraag doen? Tot 1 december 2020 kunt u toetsing aan het EU-gemeenschapsrecht tijdelijk schriftelijk aanvragen. Lees eerst de voorwaarden en vul dan het aanvraagformulier helemaal in. Let op dat u uw adres en telefoonnummer goed in het formulier zet. Zo kunnen we u bereiken.

Als u deze aanvraag doet, moet het familielid waarbij u verblijft (de burger van de Unie) staan ingeschreven bij de IND. Ook inschrijven kan tijdelijk alleen schriftelijk. Vul hiervoor het formulier 'Inschrijving voor burgers van de Unie (bewijs verblijfrecht)' in. En stuur dit op samen met de aanvraag. Staat uw familielid al ingeschreven bij de IND? Dan hoeft dit niet opnieuw. Voeg in dat geval bij de aanvraag een kopie van het verblijfsdocument van uw familielid.

Stuur de ingevulde formulieren en alle gevraagde documenten in 1 envelop naar: 

Immigratie- en Naturalisatiedienst
Postbus 16
9560 AA Ter Apel

3. Ontvangst en controle aanvraag

Als u de aanvraag hebt ingediend krijgt u een ontvangstbevestiging. In de ontvangstbevestiging staat op welke datum de IND uw aanvraag heeft ontvangen en voor wanneer de IND een beslissing neemt. Ook krijgt u een brief met instructies voor het betalen van de leges (kosten) van de aanvraag.

De IND controleert vervolgens of de aanvraag compleet is en of de leges zijn betaald. Ontbreken er documenten of zijn er documenten niet juist? Dan stuurt de IND een brief: Een herstel verzuimbrief. Hierin staat welke documenten nog moeten worden opgestuurd. Stuur de gevraagde documenten vóór de genoemde datum naar de IND.

Hebt u de leges betaald en is de aanvraag compleet? Dan belt een IND-medewerker u om een afspraak te maken bij het loket. Bij die afspraak laat u biometrische gegevens afnemen (pasfoto, vingerafdrukken en handtekening). Ook krijgt u een verblijfsaantekening in uw paspoort. 

Mijn IND en Berichtenbox

Volg uw aanvraag in Mijn IND. Heeft u zich ook aangemeld bij de Berichtenbox voor post van de IND? En uw e-mailadres ingevuld? Dan krijgt u via de Berichtenbox een e-mail als u nieuwe post van de IND heeft.

4. Beslissing

​De IND controleert of u aan alle voorwaarden voldoet. De IND moet binnen een termijn van 6 maanden een beslissing nemen.

  • Negatieve beslissing

    Als u niet voldoet aan de voorwaarden, dan krijgt u geen verblijfsdocument. Deze beslissing staat in de beschikking. U kunt tegen deze beslissing bezwaar maken.
  • Positieve beslissing

    Als u aan alle voorwaarden voldoet, dan krijgt u een verblijfsdocument. U krijgt een brief van de IND als u het verblijfsdocument kunt ophalen.

Aanvraagformulieren en kosten
Aanvraag Toetsing aan het EU-recht (bewijs van rechtmatig verblijf)6006

Gebruik dit formulier voor het indienen van de aanvraag.

Checklist documenten

In het aanvraagformulier staat welke documenten u bij de aanvraag moet inleveren.

Laat officiële buitenlandse documenten legaliseren en vertalen naar het Nederlands, Engels, Frans of Duits.

Hoe levert u de documenten in:

  • U neemt alleen kopieën van uw documenten mee, enkelzijdig en in A4-formaat.
  • De kopieën zijn volledig en goed leesbaar.
  • Schrijf op elke kopie uw V-nummer of klantnummer (als dit bij u bekend is) of uw naam en geboortedatum.
  • Neem geen USB-sticks, CD's of DVD's mee.
  • U moet de originele documenten zelf bewaren.

Kosten aanvraag

Deze aanvraag kost € 58.

Voor minderjarigen kost deze aanvraag € 31.

Download  

Na uw aanvraag

Verblijfsdocument ophalen

De IND probeert binnen 2 weken na de beslissing het verblijfsdocument klaar te hebben. U krijgt een brief als u het verblijfsdocument kunt ophalen. Hiervoor moet u online een afspraak maken bij het IND-loket dat in de brief staat. ​Houd er rekening mee dat u niet altijd meteen terecht kunt bij een IND-loket. Maak dus zo snel mogelijk een afspraak.

Controleer bij het IND-loket of de informatie op uw verblijfsdocument juist is. Klopt er iets niet, zeg dit dan meteen tegen de IND-medewerker.

Inschrijving bij de gemeente

Blijft u langer dan 4 maanden in Nederland? Dan moet u zich inschrijven in de Basisregistratie Personen (BRP) in de gemeente waar u gaat wonen.

Blijft u korter dan 4 maanden? En hebt u een Burgerservicenummer (BSN) nodig? Dan laat u zich registreren als niet-ingezetene. Dit doet u ook bij de gemeente.

Voor de inschrijving bij de gemeente hebt u een gelegaliseerde en vertaalde geboorteakte nodig. Neem deze daarom mee als u naar Nederland reist.

Informeer altijd vooraf bij uw gemeente welke (gelegaliseerde en vertaalde) documenten/akten u nog meer mee moet nemen.

Zorgverzekering afsluiten

​Iedereen die in Nederland woont moet een zorgverzekering afsluiten. Dit doet u binnen 4 maanden na aankomst in Nederland.

Werken

Op de achterkant van uw verblijfsdocument staat of u mag werken. U mag met dit verblijfsdocument vrij werken in Nederland. Uw werkgever hoeft geen TWV voor u te hebben. Op uw verblijfsdocument staat 'Arbeid vrij toegestaan, TWV niet vereist'.

Wat als ik niet meer bij het EU familielid verblijf?

Het EU-familielid bij wie u verblijf hebt, verblijft niet meer bij u. Uw verblijfsrecht op basis van het EU recht blijft bestaan in de volgende situaties als aan de genoemde voorwaarden wordt voldaan:

Bij overlijden van het EU-familielid

  • U hebt minimaal 1 jaar in Nederland verbleven bij deze EU-onderdaan en u hebt voldoende inkomen.
  • U bent het kind van deze EU-onderdaan en u wilt uw studie afronden in Nederland. Of u bent de verzorgende ouder van een kind van de EU-onderdaan dat hier studeert.

Bij vertrek uit Nederland van het EU-familielid

  • U bent het kind van het EU-familielid en u wilt uw studie afronden in Nederland. Of u bent de verzorgende ouder van een kind van het EU-familielid dat hier studeert.

Uw huwelijk of relatie met de EU-onderdaan is verbroken

  • Het huwelijk of de relatie heeft minimaal 3 jaar geduurd en u hebt minimaal 1 jaar samen in Nederland gewoond. U hebt voldoende inkomen.
  • U hebt het gezag over de kinderen gekregen of u hebt een omgangsrecht met de kinderen. Dit omgangsrecht moet volgens de rechter in Nederland plaatsvinden. U hebt voldoende inkomen.
  • Er is sprake van een schrijnende situatie. Er is bijvoorbeeld sprake geweest van huiselijk geweld tijdens het huwelijk of de relatie. U hebt voldoende inkomen.

U hebt voldoende inkomen als u voldoet aan een van de volgende situaties:

  • U bent werknemer of werkt als zelfstandig ondernemer. En u hebt een inkomen dat gelijk is aan het normbedrag dat voor uw situatie geldt.
  • U bent het gezinslid van iemand die werknemer of zelfstandig ondernemer is of die een inkomen heeft dat gelijk is aan het normbedrag voor zijn gezinssituatie.

Beroep op de algemene middelen

Als u een (aanvullend) beroep doet op algemene middelen, zoals een bijstandsuitkering, kan uw rechtmatig verblijf worden beëindigd. Dit geldt niet als u al duurzaam verblijfsrecht  hebt gekregen.

Meer informatie over wonen en werken in Nederland (in diverse EU-talen) vindt u op de website van Inspectie SZW.

Vervolgaanvragen

Vervangen verblijfsdocument

Is uw verblijfsdocument beschadigd, kwijt of gestolen? Laat deze dan vervangen.

Verlengen verblijfsdocument

Verloopt uw verblijfsdocument binnenkort? Dit type verblijfsdocument kan niet verlengd worden. In plaats daarvan doet u een nieuwe aanvraag voor Toetsing aan het EU-gemeenschapsrecht. U dient de aanvraag in bij een IND-loket. Hiervoor moet u een afspraak maken.

Duurzaam verblijf (onbepaalde tijd)

Als u 5 jaar of langer ononderbroken rechtmatig in Nederland hebt gewoond, dan kunt u een verblijfsdocument voor duurzaam verblijf aanvragen.

Nederlander worden

Nadat u 5 jaar een verblijfsdocument hebt gehad, kunt u de Nederlandse nationaliteit aanvragen.

Openbare orde

​Openbare orde is de rust en orde op straat en in openbare gelegenheden. De overheid organiseert en controleert deze rust en orde in de samenleving. Iemand die een gevaar vormt voor de openbare orde is iemand die deze orde verstoort. Bijvoorbeeld als iemand een strafbaar feit pleegt. De IND controleert daarom of iemand veroordelingen op zijn naam heeft staan. En of iemand op dat moment een ernstige bedreiging vormt voor de samenleving.

reële en daadwerkelijke arbeid

Werkt minimaal 40% van de gebruikelijke volledige arbeidstijd. Of het inkomen uit werk is minimaal 50% van de toepasselijke bijstandsnorm.​

Nederlandse vertegenwoordiging

Dit is de Nederlandse ambassade of het Nederlandse consulaat.

beschikking

​Een formele brief met de beslissing op uw aanvraag.

TWV

​Een TWV is een tewerkstellingsvergunning. De werkgever vraagt de TWV aan bij UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen). UWV toetst onder andere of er geen werknemer met de Nederlandse, EU/EER of Zwitserse nationaliteit is die geschikt is voor de baan.